W IV kwartale minionego roku w Otrębusach i Kaniach zawiązała się oddolna inicjatywa rodziców – Komitet Nowe Otwarcie Edukacyjne (NOE). Jej uczestnicy mówią wprost: chodzi o jakość edukacji dzieci i sposób funkcjonowania szkoły podstawowej w Otrębusach. Zamiast narzekać w prywatnych rozmowach, postanowili spotkać się, porozmawiać i działać, by wspólnie coś zmienić.

Tego typu inicjatywy zawsze budzą emocje. Z jednej strony nadzieję, że wspólne działanie ma sens, a z drugiej obawy: czy angażowanie się nie odbije się na dzieciach, czy szkoła i władze lokalne będą chciały rozmawiać, czy to w ogóle coś da. Dlatego poniżej publikujemy rozmowę z organizatorami Komitetu (Marcinem Trepczyńskim, Sylwią Geneją-Kużawą i Agnieszką Jędrzejewską) po to, by lepiej zrozumieć, co ich do tego skłoniło, czego chcą i jak wyobrażają sobie dalszy ciąg.

Łukasz Franczuk (ŁF): Co było tym momentem, po którym powiedzieliście sobie: dość, musimy zrobić coś razem, a nie tylko rozmawiać o tym prywatnie?

NOE: To był moment, w którym zorientowaliśmy się, że wszystkim nam chodzi po głowie to samo: wysłanie dzieci do innej szkoły. Do tego doszły informacje o sąsiadach i znajomych, którzy mają podobne zmartwienie lub już to zrobili. Uznaliśmy, że tak być nie może. Przecież mamy wielu świetnych nauczycieli, piękną szkołę, fajne dzieci, wielu rodziców, którzy chętnie się angażują i pomagają, w tym niezwykle prężną Radę Rodziców. Dlaczego w takim razie w szkole jest tyle problemów, że nawet nasze dzieci nie polecają jej swojemu młodszemu rodzeństwu? Uznaliśmy, że trzeba to naprawić. A uda się tylko wtedy, gdy się zjednoczymy. Teraz albo nigdy.

ŁF: Gdybyście mieli tak po ludzku, jednym zdaniem, powiedzieć, o co naprawdę chodzi w tej inicjatywie – co by to było?

NOE: By była to szkoła, do której nasze dzieci będą chodzić chętnie, ciesząc się, że spotkają innych uczniów i nauczycieli, i że będą tam robić razem wartościowe rzeczy.

ŁF: Jakie problemy w funkcjonowaniu szkoły lub systemu edukacji najbardziej Was dziś niepokoją jako rodziców?

NOE: Wiemy, że wielu nauczycieli ma pomysły, których nie może nawet przedstawić. Widzimy, że zespół nauczycielski nie jest zgrany, a nauczyciele z różnymi sprawami czy problemami są zostawiani sami sobie. To odbija się na edukacji naszych dzieci. To powoduje, że nie można z nimi realizować wartościowych rzeczy. To wreszcie odbija się na nauczycielach. Bardzo obawiamy się, że ci najbardziej zaangażowani w końcu nie wytrzymają i odejdą. Są też problemy z zarządzaniem i komunikacją. Co i rusz okazuje się, że coś nie działa tak jak trzeba. Gdy rodzice starają się pomóc – jest blokada. Jest wiele spraw, na którym zależy rodzicom, lecz także samym uczniom. Ale okazuje się, że się nie da. Dopytywanie o różne sprawy zazwyczaj pozostaje bez odpowiedzi. To wszystko wpływa na atmosferę w szkole i niższą niż powinna być motywację uczniów i nauczycieli.

ŁF: Czy to jest inicjatywa „przeciwko czemuś”, czy raczej „za czymś”? A jeśli za – to za jaką szkołą, za jaką edukacją?

NOE: To zdecydowanie inicjatywa „za czymś” – za tym, byśmy przemienili naszą szkołę w szkołę marzeń. Wiemy, że niektórzy widzą to jako inicjatywę przeciwko panu dyrektorowi. Prawdą jest, że naszym zdaniem potrzebna jest tu zmiana, bo szkoła ta wymaga od kierownika placówki dodatkowych kompetencji i energii, a w naszej szkole takich osób nie brakuje. Uważamy, że ostatecznie nie będzie to wcale z krzywdą dla kogokolwiek, w tym dla obecnego dyrektora. Przede wszystkim jednak nasz główny cel jest pozytywny: szkoła, w której panuje dobra atmosfera i do której chce się chodzić, bo czuje się, że warto. Szkoła otwarta na ludzi i współpracę. Uwierzyliśmy, że to możliwe, bo takie doświadczenie wielu z nas miało z przedszkolem należącym do tego samego zespołu szkolno-przedszkolnego. Widzimy, jak ten cel jest blisko, po wielu nauczycielach, którzy dają z siebie niesamowicie dużo, by budować właśnie taką szkołę, za co jesteśmy im niezmiernie wdzięczni.

ŁF: W grudniu rozsyłaliście ankietę do rodziców szkoły w Otrębusach? Ile osób ją wypełniło? Jakie są wnioski z zebranych odpowiedzi?

NOE: Otrzymaliśmy odpowiedzi od 39 osób. Ponieważ słyszeliśmy wiele głosów na temat zaniedbań ze strony dyrekcji, poprosiliśmy w ankiecie o dokładne opisanie konkretnych historii, ale tylko z pierwszej ręki. Było kilka wypowiedzi popierających dyrekcję lub obecny sposób działania szkoły. Pozostałe zawierały w sumie ponad 80 różnych historii pokazujących wiele zaniedbań i problemów ze stylem i sposobem zarządzania szkołą. Zapraszamy wszystkich zainteresowanych do kontaktu – chętnie dzielimy się zebranymi wynikami ankiety. Tam jest pełno konkretów. Wyłania się z nich spójny obraz: nie ma wystarczającej dbałości o uczniów, a nauczyciele i rodzice nie są traktowani poważnie. Dla nas to oczywiste: nie może tak być. Świat nie może już tak wyglądać. To już nie te czasy.

ŁF: Wielu rodziców boi się angażować otwarcie w podobne działania, bo obawia się konsekwencji wobec swoich dzieci. Co powiedzielibyście rodzicom, którzy są niezadowoleni z sytuacji w szkole, ale wahają się, czy przyjść na spotkanie NOE albo w ogóle się ujawnić?

NOE: Bardzo dziękujemy za to pytanie. Nie raz się z tym spotykamy. Rozumiemy przyczyny takiej postawy, ale mówimy w takich sytuacjach tak: jeśli to jest tak wielkie ryzyko, to co powiecie o nas? Czy my, członkowie-założyciele komitetu, nie narażamy się jeszcze bardziej? A przecież jesteśmy jednymi z was. Nie chcemy nikomu dokuczyć. Tak jak wy chcemy dobrej szkoły dla naszych i waszych dzieci. A po wielu latach widzimy, że samo się nic nie zmieni, a pojedyncze apele na niewiele się nie zdają. Więc nie czekajcie i dołączcie do nas. Aby się udało, musimy być silną grupą. Teraz mamy na to szansę. Szkoda by było, gdybyście doszli do tych samych wniosków dopiero za dwa-trzy lata, bo będzie już za późno. Tego nie można odkładać na później. To wybór typu albo-albo. Albo jest dla was OK i nie narzekajcie, albo przyłączcie się do nas już dzisiaj: teraz albo nigdy.

ŁF: Czy rozmawiacie już – albo planujecie rozmawiać – z dyrekcją szkoły, nauczycielami, władzami gminy (burmistrz, radni)? Jakiej reakcji się spodziewacie: dialogu, oporu, ciszy?

NOE: Jesteśmy otwarci na wszelkie rozmowy z dyrekcją i nauczycielami – działamy w dużej mierze również dla ich dobra. Planujemy kontakt z panem burmistrzem jako organem prowadzącym. Mamy nadzieję na konstruktywną rozmowę. Liczymy też na poparcie radnych naszej gminy. Edukacja naszych dzieci to absolutnie jedno z najważniejszych zadań gminy i chyba najważniejsza rzecz z perspektywy jej mieszkańców. Nie można sobie tu pozwolić na to, że jakoś to będzie.

ŁF: Czego konkretnie chcielibyście doprowadzić w najbliższych miesiącach? Jak poznać, że Komitet odniósł pierwszy realny sukces?

NOE: Pierwszy realny sukces już jest. Zebrało się kilkadziesiąt osób, które widzą, że trzeba działać razem i w sposób konsekwentny, mieszkańców, którzy się nie boją i którzy zdecydowali się utworzyć komitet Nowe Otwarcie Edukacyjne. Drugim realnym sukcesem było zaufanie tak wielu osób, które podzieliły się z nami w ankietach swoimi historiami. Ale przed nami kolejne ważne osiągnięcie. Aby zacząć rozmowę z organami gminy, ważne jest, by miały one poczucie, że traktujemy je poważnie – że nie jest to chwilowa emocja, lecz trwała wola dużej grupy mieszkańców. Dlatego zależy nam, by komitet skupiał wielu mieszkańców – zarówno rodziców, jak i tych, dla których szkoła jest po prostu ważna – i aby stale się rozrastał. Niebawem będzie nas 100, a także 100 osób podpisze pierwszą petycję. To będzie nasz kolejny duży sukces: wspólny głos stu mieszkańców.

ŁF: A co będzie dla Was sygnałem, że ta inicjatywa jednak nie działa albo utknęła w miejscu? Gdzie jest granica frustracji?

NOE: Takim sygnałem byłoby, gdyby zaszły jednocześnie cztery okoliczności: do komitetu nie doszedłby nikt nowy, dotychczasowi członkowie powiedzieliby: nie ma sensu, kończmy to, a zarazem komitet nie zaproponowałby żadnej nowej inicjatywy, zaś w szkole nic by się nie zmieniło na lepsze. Ale wierzymy, że tak nie będzie. Jako przewodniczący komitetu obiecaliśmy jednak jego członkom, że się nie poddamy. Do tej pory było wiele ważnych interwencji i petycji w sprawie poprawy sytuacji w szkole. Były to działania jednorazowe i szkoda, ale ostatecznie nie zmieniły tej sytuacji. Bardzo doceniamy wszystkich, którzy się wtedy odważyli, i chcielibyśmy, aby to, co już zrobili i wykazali, nie poszło na marne. Ale aby tak było, trzeba się trwale połączyć. Dlatego postanowiliśmy założyć komitet – coś trwałego i obiecaliśmy, że powoli, ale konsekwentnie będziemy dążyć do tego celu. Nie poddamy się.

ŁF: Jak wyobrażacie sobie tę inicjatywę za rok – jeśli wszystko pójdzie najlepiej, jak się da? Co realnie może się zmienić w życiu dzieci i rodziców?

NOE: Świetne pytanie. Mamy nadzieję, że za rok będzie można skupić się już tylko na działaniach konstruktywnych. Gdyby wszystko się udało, oznaczałoby to, że mamy szkołę z nowym planem działania i nową atmosferą – szkołę, która chętnie korzysta z pomocy, chętnie nawiązuje współpracę i która – gdy tylko będzie trzeba – sama śmiało zapyta: czy komitet mógłby pomóc w tym czy w tamtym? Mamy też konkretne propozycje, które – gdy tylko spodobają się w szkole – chętnie zrealizujemy. Bardzo byśmy tego chcieli. Optymistyczny scenariusz to sytuacja, w której kontakt rodziców ze szkołą jest naturalny, w której panuje wzajemny szacunek i zaufanie, nauczyciele mogą swobodnie zgłaszać i realizować dobre pomysły i są zmotywowani, w której wszyscy czują, że razem mogą wiele zrobić, w tym – przede wszystkim – sami uczniowie, bo to o nich przecież chodzi.

ŁF: Kiedy najbliższe spotkanie NOE i jakie tematy chcecie na nim poruszyć?

NOE: Kolejne spotkanie już za chwilę: w środę 11 lutego o 19.00 w Toeplizówce przy ul. Wiejskiej 1. Na spotkaniu zbierzemy bieżące informacje o sytuacji w szkole, omówimy docierające do nas niepokojące sygnały, zaplanujemy działania, które możemy podjąć. Odpowiemy też na pytania uczestników, którzy pojawią się po raz pierwszy. Wszystkich zainteresowanych dopisaniem się do komitetu lub naszej petycji zapraszamy, w miarę możliwości, już od 18.45. Niezależnie od tego, czy ktoś chce się przyłączyć, czy nie, zapraszamy na to spotkanie wszystkich, którym na sercu leży dobro naszej szkoły. Ona naprawdę potrzebuje nowego otwarcia – już teraz.

ŁF: Dziękuję za rozmowę i życzę Wam powodzenia!

Spotkanie z Komitetem Nowe Otwarcie Edukacyjne już w najbliższą środę, 11 lutego 2026 o godz. 19.00 w Toeplizówce w Otrębusach.

***

Będziemy przyglądać się dalszym działaniom Komitetu Nowe Otwarcie Edukacyjne i informować o kolejnych etapach tej inicjatywy. Do tematu wrócimy w miarę pojawiania się nowych informacji i efektów działań.

W dniu 9 lutego 2026 r. o godz. 16:30 w sali konferencyjnej przy ul. Turystycznej 4 w Brwinowie, Rada Miejska w Brwinowie zorganizowała 26 posiedzenie Komisji Inwestycji, Rolnictwa i Ekologii. Komisji przewodniczył radny Maciej Żukowski.

Od autora tytułem wstępu

W naszej gminie posiedzenia komisji nie są rejestrowane. Dowiedziałem się wczoraj, że są mieszkańcy, którzy bardzo chcieliby wysłuchać komisji, ale niestety byli niedysponowani. Dlatego postanowiłem pójść na komisję, nagrać i opublikować posiedzenie w formie dźwiękowej. Mam nadzieję, że ten eksperyment przyczyni się w przyszłości do regularnego rejestrowania i publikowania posiedzeń komisji w naszej gminie. Moim zdaniem warto o to zabiegać, gdyż jawność działania władz oraz swobodny dostęp do nieprzetworzonej informacji jest podstawą sprawnej demokracji. Przepraszam za momentami nie najlepszą jakość dźwięku, ale nagrywałem dyktafonem całą salę z pewnej odległości z parapetu.

Nagranie dźwiękowe

1. 00:00 Otwarcie posiedzenia i stwierdzenie kworum.
2. 00:38 Przyjęcie porządku obrad.
3. 02:41 Omówienie prac związanych z budową szkoły w Parzniewie.
4. 20:23 Omówienie dokumentacji projektowej dróg.
5. 20:29 przebudowy ul. Strefowej w Kaniach,
6. 48:14 przebudowy ul. Nadarzyńskiej w Żółwinie,
7. 58:16 przebudowy ul. Konspiracji w Brwinowie,
8. 1:07:23 przebudowy ul. Kępińskiej w Brwinowie.
9. 1:33:19 Sprawy wniesione i wolne wnioski.
10. 1:45:02 Zamknięcie posiedzenia.

Sprawozdanie

Po tym, jak przewodniczący komisji radny Maciej Żukowski otworzył spotkanie, dowiedzieliśmy się, że na posiedzeniu komisji zostanie omówionych pięć kluczowych inwestycji w gminie. Jedna dotycząca budowy szkoły i cztery dotyczące przebudowy czterech ulic.

Budowa szkoły w Parzniewie

Stan stopnia zaawansowania prac zreferował krótko Zastępca Burmistrza Gminy Brwinów: Sławomir Walendowski. Na koniec 2025 roku ogólny stan zaawansowania budowy szkoły wynosił 59,29%. Najbardziej zaawansowane są prace związane z wodą i kanalizacją zewnętrzną (86,68%) oraz wewnętrzną (78,7%), podczas gdy roboty drogowe osiągnęły 51,40% i instalacja elektryczna 45,5%. Całkowita wartość kontraktu wynosi 68 913 264,13 zł.

Podjęcie uchwały w sprawie zmiany granic obwodów szkolnych jest planowane w lutym 2026 roku. Ostateczna decyzja, czy szkoła zostanie otwarta 1 września 2026 roku, zostanie podjęta po weryfikacji terminów. Jeśli decyzja będzie pozytywna, dyrektor zostanie zatrudniony najpóźniej w maju, a w lutym Rada Gminy podejmie decyzję w tej sprawie. Dodatkowo przeprowadzona zostanie ankieta wśród rodziców, aby ustalić liczbę klas i zapotrzebowanie na kadry.

W projekcie przewidziano plac zabaw i małą architekturę. Duże boisko z trawą naturalną i systemem zbierania wody opadowej zostanie wykonane w kolejnych latach. Salę chemiczną można będzie organizować w każdej klasie, a specjalistyczne urządzenia będą zakupione po wyborze dyrektora.

Na koniec odbyła się dyskusja, w której kilkoro radnych dopytywało o szczegóły dotyczące budowy.

Przebudowa czterech ulic

Burmistrz Arkadiusz Kosiński przystąpił następnie do szczegółowego omówienia projektów przebudowy 4 ulic. Dokonał tego wspomagając się ekranem projektora, dzięki któremu prezentował techniczne rysunki projektowe, na których wskaźnikiem swojego komputera wskazywał dokładnie miejsce, które akurat omawiał.

Ulica Strefowa w Kaniach

Przebudowa ulicy w istniejących granicach pasa drogowego obejmuje nową nawierzchnię, zjazdy i odwodnienie w formie wpustów i studni chłonnych. Na odcinku 801 metrów przewidziano trzy elementy spowalniające ruch: dwa progi i wyniesione skrzyżowanie z ulicą Piłsudskiego. Ze względu na protesty mieszkańców, końcówka ulicy nie będzie przebudowywana, aby uniknąć konieczności budowy zawrotki. W celu wybudowania jednego narożnika drogi trzeba było wywłaszczyć jednego mieszkańca z fragmentu działki.

Następnie odbyła się dyskusja. Radny Grzegorz Mieszała dopytywał szczególnie o wycinki drzew i odpowiednie zabezpieczenie tych pozostawionych przed uszkodzeniami. Okazało się, że nie wszystkie drzewa zostaną zachowane, a te, które nie zostaną wycięte, spowodują, że chodniki będą zawężane w miejscach, gdzie rosną drzewa. Radny Mieszała dopytywał też o większą ilość spowalniaczy, ale burmistrz Kosiński błagał, abyśmy nie dali się zwariować, bo według burmistrza spowalniacze oddalone od siebie o mniej niż 100 metrów powodują, że nie da się jeździć samochodami. Na sali wśród publiczności pojawiły się spontaniczne głosy, które stawiały pod wątpliwość to, co powiedział burmistrz.

Następnie Radna Karolina Krupa dopytywała czy to normalne, że radni nie dostali wcześniej dokumentacji na mejla. Z kolei radny Adam Adamczyk dopytywał ponownie o skalę wycinki, gdyż uważał, że burmistrz nie odpowiedział precyzyjnie na pytania radnego Grzegorza Mieszały. Burmistrz nie był w stanie odpowiedzieć na dodatkowe pytania radnego ze względu na to, że nie spodziewał się tak szczegółowych pytań o drzewa.

Ulica Nadarzyńska w Żółwinie

Projekt przewiduje przebudowę zjazdów i wykonanie odwodnienia. Zjazdy zostaną skorygowane zgodnie z obowiązującymi przepisami. Inwestycja zostanie zrealizowana najwcześniej w drugiej połowie 2026 roku, po zakończeniu budowy kanalizacji sanitarnej. Na tym odcinku nie ma drzew, a istniejący ciąg pieszo-rowerowy zostanie zachowany. Nie ma na tym odcinku budowy żadnych specjalistycznych rozwiązań, choć trzeba było dokonać kilku wywłaszczeń.

W dyskusji radny Maciej Żukowski dopytywał o chodniki, na co burmistrz stwierdził, że według jego wiedzy mieszkańcy ulic z małym natężeniem ruchu prowadzących w stronę lasu często wolą chodzić jezdnią i jednocześnie nie chcą dalszej rozbudowy. Radny Żukowski jest zwolennikiem zostawiania leśnych dróg, jeżeli można sobie na to pozwolić. Burmistrz Kosiński z kolei zadeklarował, że choć kiedyś były takie wizje, aby przebijać się przez las drogą do Nadarzyna, to on nie zamierza takiej inwestycji realizować.

Ulica Konspiracji w Brwinowie

Projekt obejmuje przebudowę odcinków od ulicy Piłsudskiego do Jasnej i Czubińskiej, w tym skrzyżowania z ulicą Słowackiego i Mickiewicza. Główne wyzwanie to odwodnienie ulicy, która obecnie podczas ulewy zamienia się w rynsztok. Przewidziano studnie chłonne i wpusty drogowe. Nie było żadnych protestów mieszkańców. Inwestycja ma zostać zrealizowana w 2026 roku.

Podczas dyskusji ponownie radny Adam Adamczyk dopytywał się o wycinki drzew. Ponownie jednak burmistrz Arkadiusz Kosiński stwierdził, że nie potrafi odpowiedzieć na szczegółowe pytanie na ten temat. Później jednak zerknął jeszcze raz do projektu i okazało się, że prawdopodobnie kilka drzew będzie przeznaczonych do wycięcia lub już ich nie ma, ale burmistrz nie pamiętał z jakiego powodu. Szybka analiza na żywo wykazała jednak, że chodzi o dwa drzewa, których najprawdopodobniej już nie ma oraz dodatkowe drzewa na trasie kanału, gdyż znajdują się przy krawędzi.

Ulica Kępińska w Brwinowie

Projekt obejmuje dwa odcinki: do ulicy Na Skraju oraz nowe połączenie z ulicą Na Skraju do drogi wojewódzkiej. Pierwszy odcinek będzie przebudowany w istniejącym pasie drogowym. Na najdłuższym odcinku jezdnia zostanie zawężona do 3,5 metra z pierwszeństwem przejazdu, a w środku drogi pojawi się mijanka do 5 metrów szerokości. Dzięki temu unikniemy wywłaszczeń i zachowamy dużą ilość drzew. Nowe połączenie z drogą wojewódzką obejmuje budowę dwóch rond turbinowych na ulicach Pszczelińskiej i Warszawskiej. Ta przyszłościowa inwestycja będzie wybudowana na nasze zlecenie gminy, ale w ramach umowy z Województwem Mazowieckim. Burmistrz liczy, że do przyszłego roku uda się wstawić tę przebudowę do budżetu gminy.

Wolne wnioski

Radna Karolina Krupa pytała o kanalizację na ulicy Gardeli oraz o postęp prac nad planem ogólnym. Radny Grzegorz Mieszała poruszył sprawę przejęcia infrastruktury wodociągowej na ulicy Krynicznej. Radna Marta Obara-Michlewska dopytywała o budowę boiska w Żółwinie. Radna Natalia Niewadomska-Pasieka o niezrobione wciąż daszki przy szkole nr. 2. Zastępca burmistrza Sławomir Walendowski przyznał, że są niewykonane z powodu błędu projektanta. Dalej radna poruszyła termin końca projektu przebudowy ulicy Leśnej. Burmistrz Walendowski odpowiedział, że jeszcze nie jest zakończony. Na sam koniec radny Marek Rosiński zapytał o akcję zima i działanie służb odśnieżania. Burmistrz Walendowski w odpowiedzi powiedział, że nie zgadza się z radnym i ma zupełnie inną ocenę (choć radny nie przedstawił żadnej swojej oceny). Po godzinie i 45 minutach przewodniczący Maciej Żukowski zamknął posiedzenie.

Aktualności z gminy

Społeczny kanał informacyjny, który konsoliduje mnóstwo wiadomości z różnych miejsc w internecie oraz uwalnia niusy z Facebooka w jedną tablicę informacyjną. Zobacz listę źródeł. Możesz go zapisać się na newsletter mejlowy tutaj.

Archiwum Gminy Brwinów

Znalezione w odmętach internetu, książkach, korpomediach. Ciekawostki z przeszłości o życiu w Gminie Brwinów. Stare wpisy władz gminy. Aby nie przepadło!)

Subiektywny blog mieszkańca Brwinowa

Opiniotwórczo, krytycznie, felietonowo z wrażliwością dla przyrody i demokracji.

Mała Wspólnota

Blog Stowarzyszenia Dziedzictwa Kulturowego i Krajobrazowego Mała Wspólnota. Działamy na terenie gminy Brwinów, a w szczególności leży nam na sercu nasza ukochana wieś – Otrębusy.

Inicjatywa Las Młochowski

Inicjatywa osób pragnących przeciwdziałać dewastacji lasów wokół Zielonego Pierścienia Warszawy. Długofalowo zmierzamy do wyłączenia Lasu Młochowskiego spod gospodarczych funkcji lasu podporządkowanych pozyskaniu surowca.

Zapraszamy do pisania

Zacznij tworzyć Twojego bloga!

Założenie konta na Blogosferze jest możliwe po otrzymaniu od nas zaproszenia z jednorazowym linkiem do Bloga, przesłanego drogą mailową na adres, który nam podasz, wysyłając nam wiadomość na adres: administrator (małpa ) brwinow (kropka) gmina (kropka) pl z informacją, że chcesz założyć Konto na Blogu, akceptujesz Regulamin oraz załączając pozytywną rekomendację od osoby, która już publikuje na Blogosferze lub w Terminarzu.

Powracamy do Nadarzyna, gdzie mieszkańcy znowu stają do walki w sprawie zanieczyszczania rzeki i wyczuwalnego fetoru. Za tę sytuację oskarżają miejską oczyszczalnię ścieków. Sprawa omawiana była na sesji gminy, władze zobowiązały się do podjęcia dalszych kroków.

Kliknij odnośnik, aby przejść na stronę TVP w celu obejrzenia programu Reagujemy z 03.09.2025 w TVP3 Warszawa

W najnowszym odcinku programu Reagujemy w TVP3 poruszono poważny problem ekologiczny i społeczny związany z rzeką Zimna Woda przepływającą przez gminy Nadarzyn, Brwinów i część Michałowic. Rzeka ta od wielu lat jest zanieczyszczona, a przyczyną jest niedostateczne oczyszczanie ścieków w lokalnej oczyszczalni w Nadarzynie. Mieszkańcy od lat zgłaszają ten problem, a ich obawy zostały potwierdzone przez Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska (WIOŚ), który w wyniku badań z maja i czerwca stwierdził, że parametry wody poniżej oczyszczalni znacząco przekraczają dopuszczalne normy, zwłaszcza pod względem fosforu i azotu.

Sygnalistami są nie tylko obywatele, ale także biolodzy i organizacje środowiskowe, które od lat obserwują pogarszający się stan rzeki. Pani Paulina Dzierża, biolożka, opowiada o rekreacyjnym użytkowaniu rzeki, ale również o negatywnych skutkach dla środowiska – zakażeniach u koni, zniszczeniu naturalnego filtra przez Wody Polskie oraz utracie wartości przyrodniczych. Mieszkańcy gminy Kanie i Nadarzyna skarżą się na silny fetor, który szczególnie nasila się w weekendy i święta, uniemożliwiając korzystanie z otaczającej przestrzeni, a nawet wpływa na funkcjonowanie żłobka znajdującego się w pobliżu.

Sytuację zaostrza brak dialogu ze strony władz Nadarzyna. Mieszkańcy nie zostali niedopuszczeni do głosu podczas sesji Rady Gminy Nadarzyn. Wójt Dariusz Zwoliński tłumaczy to brakiem formalnego wniosku, co jest sprzeczne ze statutem gminy według jego mieszkańca gminy. Tymczasem gmina Brwinów, pod wpływem apelu środowisk, przyjęła uchwałę o ochronie rzeki.

Prawny aspekt sytuacji jest niepokojący. Jak zaznaczył radca prawny Michał Folcholc z Urzędu Gminy Brwinów, pozwolenie wodno-prawne z 2021 roku nie określa parametrów biologicznych i technologicznych dla oczyszczonych ścieków, co uniemożliwia ukaranie zarządcy oczyszczalni za zanieczyszczenie. To prowadzi do paradoksu, w którym nawet groźne zanieczyszczenia nie mogą zostać ukarane z powodu luk w decyzji administracyjnej.

Jedyną realną nadzieją na poprawę jest planowane odprowadzenie ścieków do nowoczesnej oczyszczalni w Grodzisku Mazowieckim. Choć wójt Nadarzyna zapowiada działania, mieszkańcy zastanawiają się, dlaczego rozwiązanie tego problemu trwa już drugą jego kadencję. Rzeka Zimna Woda to nie tylko koryto wodne, ale środowisko życia ludzi, zwierząt i roślin – jej ochrona to obowiązek, a nie kwestia wyboru. Mieszkańcy i ekolodzy apelują o natychmiastowe i skuteczne działania, by dać rzekom spokój i zapewnić czystą wodę dla przyszłych pokoleń.

Mieszkańcy Nadarzyna od 12 lat skarżą się na zanieczyszczoną wodę w rzece przez lokalną oczyszczalnię ścieków. Woda jest mętna, brudna i śmierdząca. Sytuacja tylko pogarsza się, a mieszkańcy są coraz bardziej sfrustrowani.

Fakty:

• Wojewódzki inspektorat ochrony środowiska potwierdził, że oczyszczalnia ścieków jest w złym stanie technicznym.
• Przestarzała technologia w starszej części zakładu nie gwarantuje wymaganego poziomu oczyszczania ścieków.
• Zakład oczyszczalni jest źle zarządzany, co prowadzi do pogorszenia jakości oczyszczonych ścieków.
• Mieszkańcy próbowali przedstawić swoje ustalenia na sesji Rady Gminy w Nadarzynie, ale nie pozwolono im zabrać głosu.
• Władze gminy powołały się na przyczyny proceduralne.
• Gmina przyznaje, że oczyszczalnia jest technologicznie niewydolna, ale twierdzi, że modernizacja będzie musiała poczekać.
• Wójt zarzeka się, że wymienia przestarzałe reaktory typu SBR.

Informacja aktualna stan na dzień 26 sierpnia 2025 r.: dokument WIOŚ

Na sesji rady gminy Nadarzyn w sprawie zanieczyszczenia rzeki Zimnej Wody odmówiono nam prawa głosu! Chcieliśmy przedstawić radnym na sesji pismo, które otrzymaliśmy od Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska, przestawiające aktualne informacje o stanie sprawy zanieczyszczenia rzeki Zimnej Wody na dzień 26 sierpnia 2025 r., wysłane do wiadomości Wójta Gminy Nadarzyn, Rady Gminy Nadarzyn oraz Burmistrza gminy Brwinów. Znajduje się ono pod tym linkiem: dokument WIOŚ. Uciekający wójt przed pytaniami to najlepszy obraz podejścia do mieszkańców, jak i problemu zanieczyszczenia rzeki Zimnej Wody. Sprawę zgłosimy do Rzecznika Praw Obywatelskich.

Zimna Woda, rzeka będąca dopływem Rokitnicy, od lat zmaga się z poważnym zanieczyszczeniem spowodowanym działalnością lokalnej oczyszczalni ścieków. Mieszkańcy Nadarzyna alarmują, że kiedyś zwykle czysta woda stała się „granatowo-czarna”, a z powodu silnego fetoru coraz trudniej im funkcjonować blisko zrzutu zanieczyszczeń.

Fetor jest straszny i współczuję z obecnym mieszkańcom, bo ja z tym fetorem przez kilka lat żyłam

– mówi jedna z mieszkanek, która zmuszona została się przeprowadzić.

Czuć to było z około 50 metrów. Czuć było po prostu zapach świeżych odchodów

– relacjonuje inny mieszkaniec.

Mieszkańcy dokumentują

Obywatelskie wizje lokalne udokumentowały śmierdzący i pieniące się ścieki trafiające bezpośrednio do rzeki. Zdjęcia i nagrania przedstawiające „świeże zrzuty” potwierdzają, że problem nie jest incydentalny, lecz stały.

Sprawcy unikają odpowiedzialności

Przedsiębiorstwo Komunalne w Nadarzynie przyznaje się do „kilku incydentów”, jednocześnie zapewniając, że nie przekraczają one norm. Tymczasem mieszkańcy są innego zdania: „To, co kiedyś było stanem wyjątkowym, dziś jest codziennością”. Władze gminy potwierdzają, że oczyszczalnia jest przestarzała i technologicznie niewydolna. Modernizacja ma nastąpić dopiero w przyszłym roku, pozostawiając mieszkańców i środowisko w dalszym niebezpieczeństwie.

Teledysk do piosenki KSU – Ewolucja (w ścieku) 1989 r.

Nagrania zrzutu ścieków dobrze obrazują zanieczyszczanie rzeki Zimnej Wody na Mazowszu w Nadarzynie z przestarzałej i niewydolnej tzw. oczyszczalni przy ul. Turystycznej 50. Poczytaj więcej o akcji: odnośnik

Słowa piosenki:

Godzina 3-06, przypadek ten się zdarzył Gdzieś pękły rury, ruszył ściek, ulice już zalane Ropa, olej, kał i mocz, dokładnie wymieszane Zalały parter, podnoszą się, atakują falami

Ewolucja w ścieku (x4)

Główną ulicą gdzie jeszcze wczoraj krążyły limuzyny Płyną odpady, ludzkie zwłoki, ostry zapach zgnilizny Spłoszone stada szalonych szczurów do mieszkań się wdzierają Ludzkość upada w ginącym raju i nowa era nastaje

Ewolucja w ścieku (x4)

Geniuszy dzieła, cuda techniki, w gównach się przewracają Władcy stworzenia siedzą na dachach, na koniec ery czekają Gdy ściek opadnie w śmierdzącym szlamie, narodzi się nowe życie Szczury, płazy, gady i muchy na ewolucji szczycie

Ewolucja w ścieku (x4)

W piątek 4 lipca 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (Wydział VII) rozpatrzył skargę spółki Lidl na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) z grudnia 2024 r. o uchyleniu warunków zabudowy dla sklepu.

Sąd uchylił decyzję SKO i umorzył postępowanie odwoławcze w sprawie odwołania od wydanych warunków zabudowy złożonego przez jednego z bezpośrednich sąsiadów jako bezprzedmiotowe po 3 latach pomimo stwierdzonych licznych nieprawidłowości, które wystąpiły przy wydawaniu decyzji o warunkach zabudowy przez Gminę Brwinów.

Przypominamy, że mieszkańcy jak tylko dowiedzieli się (tj. w listopadzie 2021 roku) o wydaniu decyzji Burmistrza Gminy Brwinów z dnia 22 lipca 2021 r. sprzeciwiają się lokalizacji sklepu na terenie Warszawskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu w sąsiedztwie domów jednorodzinnych. Ustalona lokalizacja sklepu jest zaburzeniem ładu przestrzennego i pogwałceniem zasady dobrego sąsiedztwa.

Kontekst sprawy, której dotyczyła lipcowa rozprawa w WSA

Jak pisaliśmy w lutym 2025 r., SKO w grudniu 2024 roku uchyliło decyzję burmistrza Brwinowa z 2021 r. dotyczącą wydania warunków zabudowy (WZ) dla inwestora Rosehill Properties planującego budowę sklepu dla Lidla, wskazując zaniedbania urzędu:

• Odwołanie oraz cofnięcie odwołania przez jednego z bezpośrednich sąsiadów złożone w sierpniu 2021 r. (w terminie!) nigdy nie zostały przekazane do SKO przez Urząd Gminy. Dokumenty „leżały w szufladzie” w Urzędzie Gminy Brwinów przez ponad 3 lata pomimo wynikającego z przepisu obowiązku przekazania ich do SKO do rozpatrzenia.
• Urząd Gminy Brwinów nadał decyzji charakter ostateczny, mimo że formalnie nim nie była, co umożliwiło wydanie pozwolenia na budowę sklepu na wadliwych podstawach.
• Do tego jeszcze Urząd Gminy Brwinów pominął bezpośrednią sąsiadkę w całej procedurze wydawania decyzji, co narusza prawo.

Tu więcej informacji: Zaskakujące zaniedbania w sprawie Lidla w Otrębusach

Główne tezy wyroku WSA

Generalnie można uznać, że fragment orzeczenia w stosunku do Urzędu Gminy jest miażdżący. Niestety, w ocenie Sądu błędy proceduralne popełniło również SKO.

Oto główne elementy ustnego uzasadnienia wyroku WSA:

1. Brak wyważenia interesów – wg Sądu SKO nie wzięło dostatecznie pod uwagę faktu, że Lidl działał w dobrej wierze na podstawie decyzji uznanej za ostateczną.
2. Rażące zaniedbania Urzędu Gminy – dokumenty złożone przez mieszkańca nie zostały przekazane do właściwego urzędu, wyjęto je z akt sprawy i „schowano na trzy lata”, co sąd uznał za sytuację “jednoznacznie skandaliczną”, sposób wytłumaczenia tego stanu rzeczy przez pracownika Urzędu Gminy w piśmie do SKO nazwał „bulwersującym”.
3. Nieprawidłowe uchylenie kasacyjne decyzji Burmistrza Gminy Brwinów przez SKO zamiast rozpoznania sprawy merytorycznie – Sąd uznał, że SKO powinno zbadać czy warunki zabudowy są prawidłowe, czyli orzec co do istoty (meritum) sprawy, a nie uprościć ją procedurą kasacyjną i stwierdzić, że się nie da ustalić warunków dla już zrealizowanej inwestycji.
4. Sąd uchylił tę decyzję, “jednocześnie uznając, że sytuacja jest tak jaskrawa i w sytuacji, kiedy po upływie tak znacznego okresu czasu następuje powrót do – przy tych wszystkich uwarunkowaniach kontrolowania instancyjnego – decyzji, która w obrocie prawnym funkcjonuje jako ostateczna”.

Sąd uznał, że wskutek nieprzekazania odwołania przez ponad 3 lata sprawa rozpoznania odwołania powinna być umorzona. Jest to jednoznacznie korzystny wyrok dla Lidla, nie biorący pod uwagę pokrzywdzonych sąsiadów inwestycji, którzy od prawie 4 lat walczą o swoje prawa.

W naszej ocenie jest to wielce nieuzasadnione, tym bardziej sprawa w takich okolicznościach powinna zostać wyjaśniona przez organy w toku normalnej procedury przez organy obu instancji jak stanowi prawo – żeby pokazać, że prawo działa pomimo rażących błędów i nieprzekazania odwołania w skandalicznych okolicznościach.

Warto w tym miejscu przypomnieć, że w czasach komunistycznych takie praktyki organów administracyjnych były powszechne. Aparat komunistyczny nie respektował podstawowych praw obywatela i w III RP w ramach przywracania praworządności organy zajmują się rozpatrzeniem spraw po upływie nawet 50 lat i więcej, niektóre sprawy jak powszechnie wiadomo trwają do dziś.

W naszej ocenie w tej sprawie powinno być podobnie. Odwołanie powinno być rozpoznane pomimo upływu ponad 3 lat, właśnie w ramach przywrócenia praworządności i respektowania faktu potwierdzonego już przez WSA w wyroku z dnia 3 listopada 2023 r. sygn. akt VII SA/Wa 1292/23, że analiza urbanistyczna stanowiąca podstawę do wydanej decyzji Burmistrza Gminy Brwinów z 22 lipca 2021 była absolutnie wadliwa. Oczywistym jest, że powinna zostać przeprowadzona nowa analiza urbanistyczna.

Jako obywatele mamy do tego pełne prawo i dlatego argumentowaliśmy w toku sprawy przez Sądem, że:

• Skarga Lidla powinna podlegać oddaleniu ponieważ decyzja SKO jest prawidłowa. Co istotne Lidl w postępowaniu w ogóle nie był inwestorem, więc to nie dla niego były ustalane warunki zabudowy i to nie Lidl realizował budowę i uzyskał pozwolenie na budowę. Robiła to inna spółka – Rosehill Properties, która nie zaskarżyła decyzji jak również nie zajęła stanowiska w sprawie, więc zgodziła się z decyzją SKO. Lidl, który jest obecnie właścicielem terenu (w tym sklepu) miałby prawo ubiegać się o wydanie warunków zabudowy w ewentualnym postępowaniu legalizacyjnym prowadzonym przez PINB (m.in. nowa analiza urbanistyczna). Jest to normalny tok postępowania w takich sytuacjach. W naszym stanowisku przekazanym do WSA przytoczyliśmy liczne wyroki NSA na potwierdzenie.
• Zasadne jest uchylenie decyzji Burmistrza Gminy Brwinów z uwagi na fakt, że narusza prawo poprzez przyjęcie nieprawidłowego frontu działki do przeprowadzenia analizy urbanistycznej co czyni ją wadliwą, jak również została wydana w warunkach uzasadniającym wznowienie postępowania. Sąsiadka Lidla została pominięta w sprawie przez organ I instancji. Kwestie powyższe zostały ustalone przez WSA w prawomocnym wyroku z dnia 3 listopada 2023 r., sygn. akt. VII SA/Wa 1292/23, który na podstawie art. 153 ppsa wiąże w sprawie. Zgodnie z prawem Sąd w takim przypadku na podstawie art. 145§1 pkt. 1 lit. a) – c) prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ma obowiązek uchylić decyzję organu I instancji

Niestety, Sąd nie odniósł się w ogóle do naszej argumentacji, więc nie wiemy dlaczego nie wziął jej pod uwagę i pominął w sprawie tak istotne i wiążące okoliczności.

Pełnomocnik Lidla na rozprawie o zaniedbaniach

Słowa pełnomocnika Lidla w trakcie rozprawy wskazują na to, że on również uważa, że doszło do zaniedbań po stronie Urzędu Gminy Brwinów:

To sprawa sprowadza się do tego, że dokument złożony przez pana *** został schowany na 3 lata do szuflady… skutki takiego zaniechania… mogą być zdumiewająco i nieproporcjonalnie daleko idące.

Pełnomocnik Lidla na rozprawie wyraził również obawę, że w przypadku utrzymania decyzji SKO, skutkowałoby to unieważnieniem pozwolenia na budowę, a w sytuacji braku uzyskania pożądanych warunków zabudowy w postępowaniu legalizacyjnym, koniecznością rozbiórki Lidla. Należy się zgodzić z tymi obawami, ponieważ taki skutek przewiduje prawo. My jako mieszkańcy i obywatele domagamy się jego przestrzegania oraz egzekwowania wobec każdego (w tym wobec Lidla) tak samo.

Sąd w uzasadnieniu wyroku o zaniedbaniach Urzędu Gminy w Brwinowie

Generalnie można uznać, że fragment orzeczenia WSA w stosunku do Urzędu Gminy jest miażdżący.

Warto zacytować następujące fragmenty odnoszące się do sposobu działania Urzędu Gminy w postępowaniu o wydanie warunków zabudowy dla tej inwestycji:

• (...) nieprawidłowości istniały, ale po stronie organu administracji Urzędu Gminy Brwinowie, który w sposób ewidentny nie dopełnił staranności w zakresie nadzoru nad prawidłowym realizowaniem czynności.
• (...) zupełnie bulwersująca jest ta kwestia, że po upływie ponad trzech lat przedstawił z takim bardzo lakonicznym komentarzem w zakresie braku stosownego nadzoru pracownika nad przekazaniem według właściwości stosownego odwołania do organu uprawnionego odwoławczego.
• (...) To jest sytuacja taka, można powiedzieć, jednoznacznie skandaliczna.

Skutki i kontrowersje

• Wyrok WSA przywraca nieprawomocnie decyzję Burmistrza Gminy Brwinów o warunkach zabudowy do obiegu prawnego.
• Jako sąsiedzi inwestycji czujemy głębokie rozczarowanie i niesprawiedliwość - urzędnicze zaniedbania po stronie Urzędu Gminy Brwinów w sposób istotny przyczyniły się do powstania kontrowersyjnej inwestycji w sąsiedztwie domów jednorodzinnych i na terenie Warszawskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu. Prawdopodobnie nikt z odpowiedzialnych za te błędy urzędników nie poniesie odpowiedzialności, a to właśnie ich działania doprowadziły do nieprawidłowego przeprowadzenia całej procedury administracyjnej.
• Naszym celem nie jest blokowanie rozwoju, ale działania zgodne z przepisami. Sprzeciwiamy się sytuacji, w której nadużycia prawa i niedopełnienie obowiązków przez funkcjonariuszy publicznych prowadzą do faworyzowania jednej ze stron – właściciela sklepu – kosztem ładu przestrzennego i ochrony interesów mieszkających w pobliżu mieszkańców, którzy tu byli pierwsi i wybrali to miejsce do życia na podstawie zapisów w obowiązującym Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego.
• Niestety, to tolerowanie błędów proceduralnych w procesie wydawania decyzji o warunkach zabudowy może mieć poważne konsekwencje dla naszej okolicy: prawdopodobnie będzie otwierać drogę do prób dalszej komercjalizacji okolicy wbrew zapisom miejscowego Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego, które przewiduje zachowanie charakteru mieszkaniowego tego obszaru.
• W naszej ocenie, gdyby postępowanie zostało przeprowadzone rzetelnie i z poszanowaniem przepisów co do przyjęcia frontu działki (terenu), z uwzględnieniem zasady dobrego sąsiedztwa oraz realiów przestrzennych – inwestycja taka jak wybudowany Lidl, nie powinna zostać dopuszczona w tym miejscu. Sąd w prawomocnym wyroku z dnia 3 listopada 2023 r. sygn. akt VII SA/Wa 1292/23 potwierdził, że analiza urbanistyczna była błędna dlatego, że przyjęła nieprawidłowy front działki (terenu).
• Nie powinno dochodzić do sytuacji, w której ktoś odnosi korzyść z powodu błędów administracyjnych lub zaniedbań ze strony organów publicznych. To nie tylko niezgodne z prawem, ale także głęboko niesprawiedliwe i sprzeczne z interesem społecznym.
• Mieliśmy nadzieję, że orzeczenie SKO nada sprawie właściwy kierunek i pozwoli naprawić wcześniejsze błędy. Niestety – choć intencje Kolegium mogły być słuszne – jego działania proceduralne okazały się niewystarczająco precyzyjne, co stało się podstawą do wydania korzystnego dla inwestora orzeczenia przez WSA.

Co by było, gdyby odwołanie trafiło do SKO w terminie?

Warto cofnąć się myślami do 2021 roku i zadać sobie pytanie: jak potoczyłaby się sprawa, gdyby Urząd Gminy dopełnił swoich obowiązków i nie przetrzymał odwołania bezpośredniego sąsiada inwestycji, lecz niezwłocznie przekazał je do Samorządowego Kolegium Odwoławczego zgodnie z wymogami prawa?

Można zasadnie przypuszczać, że w takim scenariuszu SKO miałoby realną szansę skutecznie zablokować inwestycję na wczesnym etapie – zwłaszcza że już wtedy decyzja o warunkach zabudowy (WZ) obarczona była poważnymi błędami. Zaniechanie urzędników polegające na zatrzymaniu odwołania na ponad 3 lata nie było jedyną nieprawidłowością, jaka towarzyszyła tej sprawie. Dla pełnego obrazu warto przypomnieć inne istotne uchybienia, które obciążały postępowanie prowadzone przez Urząd Gminy:

1. Błędna analiza urbanistyczna

Decyzja o warunkach zabudowy została wydana na podstawie nieprawidłowo sporządzonej analizy urbanistycznej, co doprowadziło do naruszenia zarówno prawa, jak i interesu społecznego. Kluczowy błąd polegał na przyjęciu niewłaściwego frontu działki, co sztucznie zwiększyło zasięg obszaru analizowanego – tak, by znaleźć w jego obrębie zabudowę o podobnym charakterze i „dopasować” decyzję do oczekiwań inwestora. Tymczasem, jak jednoznacznie stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku o sygn. II OSK 450/20: „Poszerzenie obszaru analizowanego w celu poszukiwania nieruchomości 'podobnych', wyłącznie celem pozytywnego rozpatrzenia wniosku inwestora, nie jest dopuszczalne.”

Co istotne, to uchybienie zostały potwierdzone i mają charakter wiążący na mocy art. 153 p.p.s.a., w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 listopada 2023 r. (sygn. akt VII SA/Wa 1292/23).Niestety Sąd w ustnym uzasadnieniu wyroku z dnia 4 lipca 2025 nie odniósł się do tego wyroku i jego mocy wiążącej. Czekamy na uzasadnienie.

Pisaliśmy o tym tu: Zaskakujące zaniedbania w sprawie Lidla w Otrębusach

2. Naruszenie praw strony – brak zawiadomienia sąsiada

W postępowaniu administracyjnym o wydanie decyzji WZ pominięto sąsiada nieruchomości, dla której były ustalane warunki zabudowy.

WSA w Warszawie, w prawomocnym wyroku z dnia 3 listopada 2023 r. (sygn. akt VII SA/Wa 1292/23), jednoznacznie stwierdził, że mieszkaniec ten miał interes prawny i powinien być stroną postępowania. Brak zawiadomienia go o toczącym się postępowaniu stanowił naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego i podważał prawidłowość całego procesu decyzyjnego.

3. Spór o obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko

Istotne wątpliwości budzi także pominięcie obowiązku przeprowadzenia pełnej oceny oddziaływania inwestycji na środowisko, mimo że planowana lokalizacja znajduje się na obszarze Warszawskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu, a sama inwestycja ma znaczną skalę.

W 2022 roku w trybie nadzwyczajnym SKO unieważniło decyzję środowiskową, uznając, że została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa – z pominięciem raportu środowiskowego. Jednak w toku dalszego postępowania, Wojewódzki Sąd Administracyjny z uwagi na rozbieżne orzecznictwo w tym zakresie uznał, że nie można jednoznacznie rozstrzygnąć, czy raport był obligatoryjny, a tym samym – czy doszło do rażącego naruszenia prawa.

Choć formalnie nie przesądza to sprawy – samo pojawienie się takich wątpliwości podważa jakość i rzetelność oceny środowiskowej.

Na koniec: Co twierdzi burmistrz?

Mimo licznych i jednoznacznych zastrzeżeń ze strony Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego — zarówno w sprawie opisanej powyżej, jak i w postępowaniach z 2023 roku, w których sąd stwierdził m.in. nieprawidłowości w zakresie ustalania szerokości frontu działki — burmistrz podczas sesji Rady Miejskiej 25 czerwca 2025 roku oświadczył, że przeprowadził własne czynności kontrolne i… nie dopatrzył się żadnych uchybień.

Do tego w piśmie z czerwca 2025 wysłanym do jednego z członków Stowarzyszenia Główna Geodetka Gminy twierdziła:

“Okoliczności wycofania odwołania przez jedną ze strona postępowania, jako dysponenta pisma, przed upływem 7 dni w ciągu których organ I instancji jest zobligowany do przesłania odwołania wraz z aktami sprawy do organu odwoławczego, doprowadziła do błędnego przyjęcia, że nie ma konieczności przesłania powyższego odwołania do organu II instancji. Z tego też względu do akt sprawy, przesłanych do SKO, nie zostały dołączone ww. pisma jako oczywiście nia mające znaczenia w prowadzonych postępowaniach”

Czyli sam przedstawicielka Gminy potwierdzi, że Urząd Gminy popełnił błąd: “błędne przyjęcie” i sama potwierdza, że urzędnicy gminni wyjęli z akt sprawy odwołanie przesyłając akta do SKO! To skandaliczne!

Co dalej?

Orzeczenie WSA nie jest jeszcze prawomocne. Uczestnicy postępowania mają prawo złożyć kasację do NSA w ciągu 30 dni otrzymania uzasadnienia wyroku.

Skład sądu, który wydał wyrok 4 lipca 2025 r., w sprawie o sygnaturze VII SA/Wa 377/25 to Leszek Kobylski, Marcin Maszczyński, Andrzej Nogal.

Link do e-wokandy: https://www.nsa.gov.pl/ewokanda/wsa/warszawa/

Przypominamy, że w imieniu mieszkańców sprawę prowadzi Kancelaria Radcy Prawnego Macieja Sławińskiego.

Źródło: “Miasto Brwinów: 60 lat minęło” Stowarzyszenie Projekt Brwinów 2010 pod redakcją Mirosławy Kosiaty. Dostęp: 11.06.2025.

Różnie z tym bywa... Rodzice dzieci z brwinowskich przedszkoli zostali w kwietniu 2005 r. zaskoczeni informacją, że z końcem roku szkolnego zostaną zlikwidowane przedszkolne zerówki. Decyzję obwieścił sam burmistrz Andrzej Guzik – jako ostateczną i nieodwołalną... choć musiał przyznać, że z formalnego punktu widzenia klamka jeszcze nie zapadła. Nie przypuszczał zapewne, że dzięki takiemu postawieniu sprawy rodzice – a wśród nich Arkadiusz Kosiński – poczują się „zaproszeni” do zainteresowania się tym, co się dzieje w gminie Brwinów.

Ważne, a zwłaszcza kontrowersyjne decyzje powinne być podejmowane po przeprowadzeniu konsultacji społecznych – w imieniu mieszkańców wniosek o ich przeprowadzenie złożył Arkadiusz Kosiński. Konsultacje odbyły się ostatecznie w listopadzie 2005 r. Ponad 87% ich uczestników opowiedziało się za pozostawieniem zerówek przedszkolnych, ponad 85% zasygnalizowało poważny problem: niewystarczającą liczbę przedszkoli samorządowych. Za budową nowego przedszkola, nawet kosztem innych inwestycji oświatowych, opowiedziało się 74%.

Źródło: Wywiad Mariusza Gryżewskiego opublikowany 03.09.2017 r. na portalu: VIP Magazyn. Dostęp: 11.06.2025 r.

Dużo punktów przyznawano za aktywizację mieszkańców. Czy brwinowianie są społeczeństwem obywatelskim?

Arkadiusz Kosiński – Mamy fantastycznych mieszkańców, którzy angażują się w wiele akcji społecznych, ale też zgłaszają własne pomysły. Kontakt z nimi traktuję jako drogowskaz do dalszych działań. Nie zamykam się w urzędzie, staram się możliwie często wychodzić do ludzi. Dzięki temu wiem, czego potrzebują ci, którzy obdarzyli mnie kredytem zaufania.

Źródło: wywiad Piotra Łuczyńskiego z burmistrzem Gminy Brwinów z poratlu PruszkówMówi.pl. z 07.02.2014 r. Dostęp 11.06.2025 r.

PŁ: Jakie doświadczenia z pracy w trzecim sektorze przydają się Burmistrzowi?

AK: Bardzo ważne jest rozumienie potrzeb organizacji pozarządowych, dbanie o rzeczywistą współpracę i traktowanie stowarzyszeń po partnersku – jako przykład dam ostatnie prawie 4-godzinne styczniowe spotkanie ze stowarzyszeniami, w którym wzięli udział przedstawiciele aż 18 organizacji. Przez wiele lat byłem „po stronie trzeciego sektora”, ale przecież go nie porzuciłem. Cieszę się, że nadal mogę współpracować z wieloma wspaniałymi ludźmi z wielu stowarzyszeń, w tym również spoza gminy Brwinów: głównie z Pruszkowa, Milanówka i Podkowy Leśnej. Przydają się lata społecznikowskiej praktyki: otwartość na innych, umiejętność budowania konsensusu, szacunek do drugiego człowieka, poświęcanie własnego czasu wolnego na działanie dla dobra innych, wytrwałość w dążeniu. Społecznicy wiedzą, o czym mówię!

Grafika 1. Ratusz – wydanie z czerwca 2025.

6 czerwca na facebookowym profilu Gminy Brwinów pojawił się wpis z następującym pytaniem:

„Papierowy biuletyn 'Ratusz' dociera do tych, którzy wolą tę formę niż Internet. Co Wy na to, żeby ich tej możliwości pozbawić? Do likwidacji biuletynu 'Ratusz' wystarczy jedna ustawa. Prace już trwają.”

Grafika 2. Zrzut ekranu z posta profilu “Brwinów”.

Skoro pada takie pytanie, to jako stowarzyszenie, którego celem jest działanie na rzecz jawności i transparentności, monitorowanie działań władzy i przestrzegania prawa do informacji publicznej, czujemy się w obowiązku odpowiedzieć.

Biuletyn „Ratusz” – narzędzie informacji czy autopromocji?

Pomysł, by samorządy prowadziły własne drukowane gazety czy biuletyny informacyjne, z pozoru może wydawać się sensowny: mieszkańcy mają dostęp do lokalnych wiadomości, a władze mogą informować o swoich działaniach. Często w praktyce takie wydawnictwa służą czemu innemu: pokazywaniu władzy w korzystnym świetle i przemilczaniu wszystkiego, co mogłoby to zakłócić. Gdy informowanie zamienia się w jednostronną promocję, to już jest problem. Granica między rzetelnym informowaniem obywateli a uprawianiem politycznego marketingu bywa trudna do uchwycenia. To właśnie o jej przebieg najczęściej toczą się spory.

Jako Stowarzyszenie Mała Wspólnota mamy właściwie jedno bezpośrednie doświadczenie z “Ratuszem”. W 2024 roku – tuż przed ostatnimi wyborami samorządowymi – zawnioskowaliśmy do Urzędu Gminy w Brwinowie, by każdy komitet wyborczy mógł przedstawić się mieszkańcom w „Ratuszu”. Zaapelowaliśmy wówczas, by łamy biuletynu zostały udostępnione komitetom do przedstawienia programów i kandydatów, tak by biuletyn nie był wykorzystywany wyłącznie do jednostronnego promowania określonych idei lub osiągnięć. Chodziło o zapewnienie podstaw demokratycznej debaty i równego dostępu dla różnych punktów widzenia, co miało pomóc mieszkańcom naszej Gminy w podjęciu świadomych wyborów. Nasza prośba nie została spełniona. W efekcie „Ratusz” – wydawany za publiczne pieniądze – był w tamtym okresie narzędziem prezentacji tylko jednej strony politycznego dyskursu (tu numer wydany bezpośrednio przed wyborami). Takie działania można było uznać za sprzeczne z ideą równego dostępu do informacji.

“Ratusz” a tematy niewygodne

Zarówno z naszych obserwacji, jak i z sygnałów od mieszkańców wynika, że “Ratusz” nie porusza niewygodnych tematów, które z punktu widzenia społeczności lokalnej wydają się niezmiernie istotne.

Garść przykładów poniżej:

Temat #1

W październiku 2024 roku okazało się, że burmistrz gminy Brwinów – bez konsultacji z Radą Miejską i bez poinformowania opinii publicznej – wydał w imieniu Gminy stanowisko w sprawie wyznaczania lasów o wiodącej funkcji społecznej. Było ono sprzeczne z oczekiwaniami strony społecznej i stało w wyraźnej opozycji do uchwały Rady Miejskiej z lutego 2024 roku, w której Gmina zadeklarowała poparcie dla działań mieszkańców na rzecz ochrony lasów społecznych.

Dzięki staraniom strony społecznej 29 października 2024 roku odbyła się Nadzwyczajna Sesja Rady Miejskiej z udziałem licznie zgromadzonych mieszkańców. Radni przyjęli stanowisko przeciwne do tego, które wcześniej samodzielnie wyraził burmistrz, i w ostatniej chwili przekazali je do ogólnopolskich instytucji uczestniczących w procesie decyzyjnym.

Temat szeroko opisywały media – pojawiły się publikacje w prasie, relacje telewizyjne, a nawet odniesienia ze strony ministra Dorożały w mediach społecznościowych. Tymczasem w „Ratuszu” sprawę całkowicie przemilczano.

Temat #2

W ostatnich tygodniach, w odpowiedzi na artykuł burmistrza opublikowany w „Ratuszu” (będący rozwinięciem jego wpisu na Facebooku), w którym oceniał on radnych pod kątem frekwencji na komisjach i sesjach Rady Miejskiej, radny Adam Adamczyk złożył interpelację, domagając się sprostowania – powołując się na przepisy prawa prasowego. Otrzymał odpowiedzi na interpelację odmowę, z argumentacją, że „Ratusz” nie podlega pod ustawę Prawo prasowe i że krytyka była uzasadniona.

Niezależnie od tego, czy radny Adamczyk ma rację czy nie, powinien mieć możliwość obrony swojego stanowiska oraz przedstawienia wyjaśnień i komentarza w tym samym medium, które jest finansowane z pieniędzy wszystkich mieszkańców.

Pozostaje też pytanie, czy gdyby radni z komitetu burmistrza mieli słabą frekwencję taki komentarz również zostałby opublikowany.

Temat #3

Swoim doświadczeniem podzieliła się z nami Sołtyska Otrębus, która w ostatnich dniach wystąpiła do Gminy o możliwość publikacji informacji o planowanej budowie amfiteatru w zabytkowym parku Karolin, w otulinie Lasu Młochowskiego, w pobliżu domów jednorodzinnych. Swoją prośbę uzasadniła tym, że to temat istotny nie tylko dla mieszkańców Otrębus, ale również dla całej społeczności gminy. W odpowiedzi otrzymała taką informację zwrotną:

Burmistrz Arkadiusz Kosiński zapoznał się z Pani mailem i nie wyraził zgody na tego typu publikację. Budowa „amfiteatru” jest inwestycją województwa mazowieckiego i petytorzy/osoby negujące jej cel i/lub miejsce lokalizacji powinni występować bezpośrednio do władz Samorządu Województwa Mazowieckiego. Publikacja w biuletynie „Ratusz” nie jest właściwą drogą do przedstawiania tego typu postulatów – co do zasady. Dotyczy to również publikacji petycji.

Burmistrz jako redaktor naczelny, który wybiera tematy do kolejnych numerów? Kto jeszcze decyduje o tym, co będzie publikowane w Biuletynie? Z drugiej strony można zapytać kto opracowuje teksty “Ratusza” – z tego co nam wiadomo są to głównie urzędnicy na liście płac Urzędu Gminy, więc trudno przyjąć, że napiszą cokolwiek, co będzie stawiać w niekorzystnym świetle ich pracodawcę. Niezależnie od tego, jak redaktorzy by się starali, pod znakiem zapytania staje zatem obiektywność i bezstronność

Temat #4

Warto zauważyć, że w ostatnim numerze “Ratusza” (z obszerną relacją z gali na 35-lecie samorządu brwinowskiego, która miała miejsce w Mateczniku Mazowsze w dniu 27 maja 2025), nie znalazła się choćby wzmianka o głośnym proteście mieszkańców Otrębus przeciwko planom budowy amfiteatru.

Na facebooku pod postem, od którego zaczyna się ten artykuł, jedna z mieszkanek wspomniała o braku informacji w tym temacie i otrzymała następujący komentarz z Urzędu Gminy:

Lista tematów, o których nie piszemy, jest wielokrotnie dłuższa od tych, które zmieszczą się na 12 stronach biuletynu. Żadna gazeta nie udźwignęłaby obowiązku pisania o wszystkim. Panią zadowala jednozdaniowa informacja, ale ktoś inny miałby niedosyt, że to za mało, a inny miałby niedosyt, że brakuje innego tematu, ktoś wolałby zobaczyć pełną listę wyróżnionych na gali, ktoś inny - więcej zdań na inny temat itp. itd. [MK]

Jak widać, nietrudno jest znaleźć łatwe uzasadnienie do każdej sytuacji.

Co do uzasadnień dotyczących znaczenia prasy wydawanej przez samorządy – ciekawie jest w gminie Grodzisk Mazowiecki, gdzie władze lokalne zarządzają radiem lokalnym Bogoria. Tam stosowany jest argument, że prasa w rękach samorządu to… ważny element obrony cywilnej. Z radiem Bogoria nie zginiemy!

Temat #5

Jeszcze warto wrócić do opublikowanego ostatnio stanowiska Rzecznika Praw Obywatelskich, który odniósł się do zebrania plenarnego zorganizowanego przez przewodniczącego Rady Miejskiej uznając je za niewłaściwą formę działania organu samorządu.

To sprawa bezprecedensowa w skali Polski samorządowej, bo dała wyraźny sygnał samorządowcom z innych regionów kraju, że tego typu praktyki nie powinny być uskuteczniane. Czy sądzicie, że “Ratusz” o tym wspomni?

“Ratusz” a tematy polityczne

Podobno „Ratusz” nie podejmuje tematów politycznych. Tymczasem już samo poruszenie w ostatnim numerze kwestii ewentualnego zakazu wydawania przez samorządy drukowanych biuletynów i gazet jest tematem o wyraźnym wymiarze politycznym.

Grafika 3. Ratusz – artykuł z wydania z czerwca 2025.

Mamy tu do czynienia nie tylko z odniesieniem do toczących się prac legislacyjnych, ale też z próbą polemiki z organizacjami pozarządowymi zajmującymi się prawami człowieka, wolnością słowa i przejrzystością działania instytucji publicznych.

Taka publikacja – nawet jeśli utrzymana w pozornie neutralnym tonie – stanowi de facto komentarz polityczny i zajęcie stanowiska w ogólnokrajowej debacie.

Wydawanie prasy przez samorządy a prawo

Jak uważają eksperci – samorządy nie powinny wydawać gazet, ponieważ brak jest jednoznacznej podstawy prawnej do takiej działalności. Zgodnie z Konstytucją RP (art. 7), organy władzy publicznej mogą działać wyłącznie na podstawie i w granicach prawa, co oznacza, że każda ich aktywność musi mieć umocowanie ustawowe.

Samorządy powołują się jednak na art. 10 ustawy o gospodarce komunalnej, który dopuszcza prowadzenie przez gminę – poza sferą użyteczności publicznej – działalności doradczej, promocyjnej, edukacyjnej i wydawniczej na rzecz samorządu terytorialnego. Ponadto, art. 7 ustawy o samorządzie gminnym zalicza do zadań własnych gminy m.in. działania związane z promocją gminy oraz wspieraniem i upowszechnianiem idei samorządowej.

Pojawia się jednak pytanie: czy wydawanie gazety rzeczywiście mieści się w granicach tych zapisów? Kto i na jakiej podstawie ma oceniać, czy dana publikacja spełnia kryteria ustawowe, czy może je przekracza?

Rzecznik Praw Obywatelskich (RPO) porusza ten temat od dawna – już w 2022 roku RPO sygnalizował potrzebę wprowadzenia zmian w tym zakresie. Wg RPO wydawanie prasy przez jednostki samorządu terytorialnego niesie ryzyko zakłócenia funkcji mediów w społeczeństwie demokratycznym – społecznej kontroli władzy.

Z kolei Sieć Obywatelska Watchdog Polska pisze wprost:

Jesteśmy zdania, że prowadzenie przez władze mediów lokalnych powinno być zakazane. […] Władza nie powinna być twórcą informacji o sobie samej – to zaprzeczenie zasady kontroli społecznej. Pełne stanowisko

Sieć Obywatelska Watchdog Polska podkreśla również takie aspekty jak:

• Do zadań władzy należy zapewnienie warunków sprzyjających realizacji wolności słowa, w tym funkcjonowaniu w pełni niezależnych mediów. Jedną z kluczowych ról takich mediów jest sprawowanie kontroli nad działaniami samorządu. Z tego względu władze lokalne nie powinny prowadzić własnych mediów, ponieważ w ten sposób – choć pośrednio – ograniczają przestrzeń dla wolnej debaty, stając się konkurencją dla niezależnych redakcji.
• Nie sposób mówić o równej konkurencji, gdy samorząd wydaje własne bezpłatne pismo z pominięciem zasad wolnego rynku i gdy ono tworzone częściowo przez urzędników lub pracowników podległych instytucji.
• Prowadzenie gazet przez władze stoi w sprzeczności z zasadami samorządności, ogranicza pluralizm opinii i zniechęca mieszkańców do aktywnego udziału w życiu wspólnoty.
• Co więcej, publikowanie gazet przez samorząd nie może być traktowane jako realizacja prawa obywateli do informacji. Zasady tego prawa jasno określa ustawa o dostępie do informacji publicznej, wskazując konkretne procedury informowania. Wydawanie gazety nie należy do tych narzędzi – sprzyja natomiast jednostronnemu przekazowi, który łatwo może przybrać formę propagandy. Właściwym środkiem informowania obywateli przez władze lokalne są Biuletyny Informacji Publicznej lub neutralne informatory pozbawione cech prasy, dzięki czemu nie naruszają one ekonomicznej pozycji niezależnych wydawców.

Co z kosztami “Ratusza”?

Z odpowiedzi na interpelację radnego Adama Adamczyka wynika, że w latach 2024/2025 średni koszt jednego numeru wyniósł ok. 3.000 zł (nakład 6.000 egz), a wydatki roczne na wydawanie pisma kształtowały się w granicach 30.000 zł.

Grafika 4. Tabelka przedstawiona przez burmistrza Brwinowa w odpowiedzi na interpelację radnego.

Czas na zmianę

Wracając do pytania z profilu Facebookowego Brwinowa – naszym zdaniem nie chodzi o „pozbawianie” kogokolwiek informacji. Chodzi o to, by mieszkańcy mieli dostęp do informacji rzetelnych, pluralistycznych i niezależnych od interesów osób aktualnie sprawujących władzę. Zadaniem samorządu nie powinno być wydawanie gazet, lecz tworzenie warunków do wolnej debaty i zapewnienie równych szans wszystkim uczestnikom życia publicznego.

Nie dajmy sobie wmówić, że likwidacja biuletynów samorządowych to odbieranie mieszkańcom dostępu do informacji. To fałszywa narracja. Prawdziwym problemem jest to, że samorządowe publikacje często pełnią funkcję jednostronnego narzędzia promocji władzy, a nie neutralnego źródła wiedzy.

Spór o to, czy samorządowe biuletyny – takie jak „Ratusz” – powinny funkcjonować, będzie trwał dopóki kwestia ta nie zostanie jasno uregulowana prawnie. Przeciwnicy ich wydawania będą wskazywać na konieczność transparentności i niezależności mediów; z kolei władze będą twierdzić, że działają obiektywnie i w interesie mieszkańców.

Mamy nadzieję, że ta kwestia zostanie ostatecznie rozstrzygnięta na poziomie ustawowym. Do dyspozycji władz lokalnych powinien pozostać Biuletyn Informacji Publicznej – narzędzie służące przekazywaniu faktów, dokumentów i oficjalnych komunikatów, wolnych od jakiegokolwiek komentarza. Nasz BIP może być jeszcze lepszy – tu powinna być skoncentrowana uwaga Urzędu Gminy w Brwinowie.

Naszym zdaniem ustawowy zakaz prowadzenia mediów przez samorządy byłby krokiem w dobrą stronę, ponieważ ograniczyłby kontrowersje związane z przekraczaniem granicy między neutralnym informowaniem mieszkańców a autopromocją czy nawet propagandą władz lokalnych.

[ŁF]

Źródło: Artykuł z 17.01.2008 r. z forum brwinow.com. Dostęp: 17.04.2025 r.

Czterokrotnie więcej mieszkańców niż wymagają przepisy podpisało się w grudniu pod wnioskiem o przeprowadzenie konsultacji społecznych w sprawie lokalizacji przedszkola po północnej stronie Brwinowa oraz przyszłości Zespołu Szkół nr 1. Rada Miejska jeszcze nie głosowała w sprawie tego wniosku, natomiast Burmistrz już wyraził wobec niego swoją negatywną opinię. Czy mieszkańcy nie mogą wypowiedzieć się w tej sprawie, a Gmina nie może odstąpić od realizacji złych decyzji?

Rozmawiajmy o faktach

Nieprawdziwy jest argument, że Gmina straci ponad 100 tys. zł, jeśli wycofa się teraz z projektowania przedszkola przy Jedynce. Umowa z firmą projektową jest dwuetapowa: koncepcja zagospodarowania terenu Jedynki pomoże zaplanować dalszy rozwój szkoły, więc 61 tys. za tę część pracy to nie są pieniądze stracone. Pozostaje zatem 58 560 zł – kwota przewidziana na projekt przedszkola. Dzięki szybkiemu podjęciu decyzji o zmianie jego lokalizacji i aneksowaniu umowy z firmą projektową dodatkowych kosztów nie będzie lub będą niewielkie, proporcjonalne do zaawansowania projektu. Jeśli więc Gmina ma nie stracić ani złotówki, konsultacje społeczne powinny się odbyć jak najszybciej, a prace projektowe powinny zostać wstrzymane do czasu podjęcia ostatecznej decyzji.

Przedszkole i działka 3/19

Dlaczego przedszkole nie może powstać np. na działce wydzielonej z 5-hektarowego terenu działki nr 3/19? Czy jest to teren odległy, szczere pole, bez mediów? To przecież lokalizacja w pobliżu ul. Piłsudskiego i dużych osiedli mieszkaniowych (Osiedle Źródlane i tzw. osiedle SGGW), w odległości tylko ok. 150 m od szkoły. Media są w pobliżu. Czy ujęcia wody na tym terenie uniemożliwiają budowę? Strefy ścisłej ochrony są niewielkie, można więc znaleźć tam odpowiednie miejsce dla przedszkola. Działka 3/19 to teren ochrony archeologicznej? Tak samo jak cały teren Jedynki. Na działce 3/19 nie ma dróg? Nie ma, ale czy wybudowanie jednej drogi dojazdowej przerasta możliwości naszej Gminy? Gmina nie uniknie inwestycji drogowych, nawet jeśli przedszkole zostanie zlokalizowane na terenie szkoły. Ulica Lipowa jest zbyt wąska na poprowadzenie tam ruchu jednokierunkowego i wytyczenie pasa postojowego oraz chodnika. Trzeba też przebudować lub ominąć rząd słupów energetycznych. Poszerzenie ul. Lipowej odbyłoby się więc kosztem działki szkolnej (wycięcie drzew i przesunięcie ogrodzenia o ok. 2 m).

Nie traćmy czasu

Procedury, z którymi zmagają się nieraz prywatni inwestorzy, są w przypadku obiektów użyteczności publicznej (a takim jest przedszkole) prostsze i o wiele szybsze. Dobra wola wszystkich i skuteczność w działaniu sprawią, że oddanie nowego przedszkola w innej lokalizacji opóźniłoby się tylko o kilka miesięcy. To chyba niewielka cena za bardziej funkcjonalne przedszkole z większym placem zabaw i pozostawienie Jedynce „zielonego serca szkoły“ i możliwości rozwoju w przyszłości. Nie stać nas na rozwiązania szybkie, tanie i złe. Jak najszybciej trzeba więc zacząć działać w rozsądny sposób.

W poszukiwaniu najlepszego rozwiązania

Zło na świecie płynie niemal zawsze z niewiedzy – napisał Albert Camus. Złą decyzję o lokalizacji przedszkola podjęli radni, którzy nie wiedzieli, że Gmina posiada jeszcze na terenie północnego Brwinowa inne działki niż te, które zaproponował Burmistrz. Złą decyzję o budowie przedszkola w Jedynce popierają ci, którzy nie dostrzegają, jakie nieodwracalne złe skutki będzie to miało dla szkoły. Przedszkole po północnej stronie jest bardzo potrzebne, ale czy naprawdę mieszkańcy chcą przedszkola zbudowanego szybko i tanio, gdzie nie liczy się funkcjonalność i przestrzeń dla dzieci? Konsultacje mają pomóc w znalezieniu najlepszego rozwiązania. Czy opłaca się poświęcać czas na wysłuchanie głosu mieszkańców? Dla dobra wspólnego – chyba warto.

Wytrwałym polecamy przeczytanie dołączonych plików:

• opinia Arkadiusza Kosińskiego z 9 stycznia 2008 r. stanowiąca szczegółową analizę argumentów zawartych w piśmie Burmistrza Brwinowa
• pismo Arkadiusza Kosińskiego z 9 stycznia 2008 r. stanowiące odpowiedź na pismo Burmistrza Brwinowa
• pismo Burmistrza Brwinowa z 24 grudnia 2007 r. opiniujące wniosek o przeprowadzenie konsultacji

Opracowanie tekstu na podstawie pism Burmistrza oraz Arkadiusza Kosińskiego, autorka: Mirosława Kosiaty

Źródło: Stowarzyszenie Projekt Brwinów brwinow.org [zarchiwizowane z tego adresu].

Czy lokalna prasa jest czwartą władzą? Czy regionalne pisma są niezależne? Powinny też pełnić funkcję kontrolną: opisywać lokalne problemy i pomagać w ujawnianiu nieprawidłowości życia publicznego.

Zwykle bywa jednak tak, że tytuły wydawane przez władze samorządowe opisują jedynie jej sukcesy i osiągnięcia. Problemy z utrzymaniem swojej niezależności mają także gazety prywatne. Naciski na nie powodują, że – według szacunków Włodzimierza Chorązkiego z Ośrodka Badań Prasoznawczych Uniwersytetu Jagiellońskiego – faktyczną niezależnością cieszy się jedynie co czwarta – piąta prywatna gazeta lokalna.

Takie są dane ogólnopolskie – my chcemy przyjrzeć się z bliska naszej prasie lokalnej.

Wywiad z prezesem Stowarzyszenia Arkadiuszem Kosińskim

Źródło: “Gość dnia” – Radio Niepokalanów 04-09-2009 r. [zarchiwizowane z tego adresu]

Panie Prezesie, na końcu prosiłbym o kilka słów informacji na temat innego Państwa projektu monitoringu niezależności pracy lokalnej.

Tu wchodzimy na poletko dość takie dziwne. Jakiś czas temu dostaliśmy sygnał od jednej z mieszkanek naszej gminy, że jedna z gazet, ona napisała jakąś informację do prasy taką kłopotliwą dla Urzędu Gminy, dla burmistrza Gminy Brwinów. Jedna z gazet odmówiła publikacji tej informacji. Jednocześnie w rozmowie prywatnej redaktor powiedział jej, że oni nie mogą takie rzeczy publikować, ponieważ mają podpisaną umowę z gminą i przekazał jej kontakt do zupełnie innej gazety, żeby po prostu tam się zwróciła i tam na pewno ta sprawa zostanie załatwiona.

Myśmy zaczęli ten temat drążyć. Podpisanie umowy może wiązać się z tym, że gmina płaci pieniądze, gmina ma zapewniony czas antenowy, czy miejsce w gazecie pod publikację swoich informacji, ale z drugiej strony gmina nie powinna mieć prawa recenzowania tego, co się znajduje na pozostałych stronach gazety. Myśmy wystąpili do wszystkich gmin, powiatów naszej części Mazowsza, począwszy od Grodziska Mazowieckiego, Błonia, poprzez Brwinów, Pruszków, na Michałowicach skończywszy i na Nadarzynie.

W ramach ustawy o dostępie do informacji publicznej poprosiliśmy o przekazanie nam kopii umów z prasą, z nadawcami radiowymi. I stanęły nam włosy dęba na głowie w momencie kiedy zobaczyliśmy, że w umowach tych znajdują się zapisy, na przykład takie, że Urząd Gminy Brwinów akceptuje “szczotkę” gazety. Czyli gazeta przed publikacją przesyła mailem szczotkę, czyli tę taką ostatnią wersję gazety, z prosi o akceptację.

Czyli teraz jeśli gazeta opublikuje dane, czy jakieś informacje nieprzychylne dla Urzędu Gminy, na podstawie tej umowy można byłoby, gmina mogłaby wstrzymać publikację.

De facto gmina staje się rozumiem redaktorem naczelnym danej gazety?

No bez mała, tak. I my ten temat dalej drążymy. No obawiam się, że tutaj wystąpimy do być może wystąpimy do wyższych instytucji z prośbą o uznanie tych zapisów, jako zapisy niezgodne z przepisami.

A coś się udało już wywalczyć w tym temacie?

Słucham?

Coś się w tym temacie już udało wywalczyć?

To znaczy, powiem panu tak, no myślę, że tak, bo samo nagłośnienie sprawy.. Ja byłem na przykład na rozmowie z burmistrzem Brwinowa. Myślę, że żaden z urzędów, może przesadzam, ale myślę, że nie poważy się na to, żeby wykorzystywać w tej chwili te zapisy umowy, bo o sprawie mogłoby być zbyt głośno.

Tak ja przynajmniej w tej chwili myślę. No będziemy temat dalej drążyć, naprawdę sprawa jest tak rozwojowa, ja nie spodziewałem się, że dojdziemy do takich wniosków. Chyba zresztą jest dziwna sytuacja, bo są gminy, które nie mają podpisanych umów z prasą, po prostu przekazują te informacje do prasy i prasa albo je publikuje, albo nie, ale są również gminy, które płacą rocznie na, zabezpieczają sobie rocznie te wydatki na prasę w kwocie na przykład około 30 tysięcy złotych.

To nie jest mało, bo jedna gazeta dostaje, nie wiem, 900 zł, inna dostaje 700, ktoś tam jeszcze, ale ma zagwarantowane konkretne pieniądze z urzędu gminy. I mam nadzieję, że to również stowarzyszenie będzie ten temat drążyło.

(...)

Więcej informacji na brwinów.org. A moim i Państwa gościem był dziś prezes Stowarzyszenia Projekt Brwinów, Arkadiusz Kosiński.

W ostatnich dniach na płotach licznych posesji w okolicach Matecznika Mazowsze w Otrębusach pojawiły się banery wyrażające sprzeciw mieszkańców wobec planów budowy amfiteatru na terenie zespołu parkowego Karolin zarządzanego przez Państwowy Zespół Ludowy Pieśni i Tańca “Mazowsze”. To wyraźny sygnał dla dyrekcji Mazowsza, władz województwa mazowieckiego oraz gminy Brwinów, że lokalna społeczność nie zgadza się na realizację takiej inwestycji w tej okolicy.

Przewiń po więcej zdjęć ⬇️

O co chodzi?

Przypomnijmy, że w ostatnich miesiącach PZLPiT “Mazowsze” zleciło opracowanie koncepcji amfiteatru, który miałby powstać w południowo-wschodniej części zespołu parkowego Karolin w Otrębusach tuż przy granicy Lasu Młochowskiego i w bliskim sąsiedztwie zabudowy jednorodzinnej. Planowany obiekt ma pomieścić aż 2500 widzów, czyli niemal tyle samo, ile liczy cała społeczność Otrębus. Do tego przewidziano parking z 2 poziomami miejsc parkingowych pod ziemią!

Przykładowe wizualizacje do obejrzenia tu: Amfiteatr w Otrębusach – temat, który spędza sen z powiek mieszkańcom

Mieszkańcy nie mają wątpliwości – taka inwestycja to cios w przyrodę i spokój okolicy. Od końca ubiegłego roku wyrażają swój sprzeciw, alarmując, że projekt oznacza wycinkę drzew, wzmożony ruch i hałas, a także dewastację unikatowego terenu, który od dziesięcioleci stanowi zielone zaplecze kulturowej siedziby “Mazowsza”. Mimo braku formalnych decyzji, mieszkańcy obawiają się, że władza może “przepchnąć” projekt siłowo i po cichu.

Dodatkowe obawy budzi sposób, w jaki władze gminy Brwinów zleciły projektowanie inwestycji drogowych w tej okolicy. Chodzi o projekt przebudowy leśnego odcinka ul. Piaseckiego oraz rewitalizację Alei Lipowej, które mieszkańcy postrzegają jako element przygotowań pod budowę amfiteatru. Już w grudniu lokalna społeczność złożyła wniosek o wykreślenie tych inwestycji z budżetu gminy, jednak burmistrz Brwinowa jednoznacznie odmówił, argumentując, że to projekty obiecane w kampanii wyborczej. Mimo licznych apeli i prób nawiązania dialogu, mieszkańcy nie otrzymali realnej możliwości wpływu na te decyzje.

Wątpliwości budzi również kwestia miejsc parkingowych. W okolicy nie ma infrastruktury, która byłaby w stanie obsłużyć taką liczbę gości. Pod koniec stycznia 2025 roku Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków w zaleceniach konserwatorskich zaznaczył, że obecność parkingu na terenie samego parku w Karolinie jest niedopuszczalna ze względu na ochronę powierzchni biologicznie czynnej oraz ryzyko zanieczyszczenia gleby. MWKZ wskazał też, że “parking o tak głębokim poziomie posadowienia może zaburzyć istniejące warunki wodne, a tym samym przyczynić się do pogorszenia warunków siedliskowych drzewostanu”.

“Nie ma kultury bez ochrony natury”

Wywieszone na płotach mieszkańców banery z hasłami takimi jak “Zostawcie las w spokoju. Las to nie scena dla Mazowsza” czy “Las to nie dekoracja. Stop dewastacji” wyraźnie wskazują, że mieszkańcy obawiają się negatywnych skutków inwestycji. W ich opinii budowa amfiteatru w zabytkowym parku oznaczałaby degradację cennego przyrodniczo terenu, duży ruch samochodowy w sąsiedztwie Karolina, hałas oraz zakłócenie spokoju mieszkańców i żyjących tu dzikich zwierząt.

Oddolna mobilizacja

Akcja banerowa to kolejny krok w społecznej mobilizacji mieszkańców okolic Matecznika Mazowsze, którzy nie zamierzają biernie przyglądać się planom ingerencji w ten obszar.

Nie chodzi tylko o estetykę – dla nich Karolin i jego otoczenie to symbol harmonii między kulturą a naturą, miejsce codziennych spacerów, azyl dla dzikich zwierząt i przestrzeń oddechu w coraz bardziej zurbanizowanym świecie.

Protestujący podkreślają, że nie są przeciwni działalności kulturalnej Mazowsza, ale nie akceptują lokalizacji inwestycji w zabytkowym parku.

– Jesteśmy miłośnikami kultury, ale nie kosztem natury – mówi jedna z protestujących mieszkanek. – Nie pozwolimy zamienić zabytkowego parku w betonową scenę koncertową. Las to nie dekoracja!

Mieszkańcy zwracają uwagę na to, że decyzje nieodpowiedzialnych ludzi mogą doprowadzić do nieodwracalnych zmian. Protestujący zapewniają, że zrobią wszystko, by do tego nie doszło. Mobilizacja trwa, a hasło “Nie ma kultury bez ochrony natury” stało się nie tylko sloganem, ale manifestem lokalnej społeczności.

Determinacja mieszkańców wskazuje, że nie zamierzają się poddać. Zapowiadają również intensyfikację swoich działań i ich form w kolejnych tygodniach. Będziemy walczyć do skutku – stanowczo komunikują w rozmowie.

Co powiedziałaby Mira Zimińska-Sygietyńska na pomysł amfiteatru na tym terenie?

Mieszkańcy przytaczają Mirę Zimińską-Sygietyńską, wielką damę polskiej kultury i współtwórczynię “Mazowsza”. Z całą pewnością nie byłaby zwolenniczką budowy amfiteatru kosztem zabytkowego parku i otaczającej go przyrody. W jej wspomnieniach można znaleźć fragment, który doskonale oddaje jej podejście do przestrzeni Karolina i szacunku, jaki miała dla natury:

"Można postawić bursę. Posadzi się drzewa, kwiaty, będzie bardzo ładnie" - "Nie, my tu postawimy!" - "Gdzie?" Pokazali, gdzie. "Jak to? I panowie wytną te wszystkie drzewa?!" - "Tak, tu stanie bursa". Zirytowałam się: "To nie będzie dobrze. Zmarnujecie ładny las, zniszczycie dużo drzew. Jest przecież pusty plac". I zaczęli budować. Wybudowali bursę, najgorszą na świecie. Klitki. Źródło: Podkowiański Magazyn Kulturalny

Czy Pani Mira stanęłaby dziś po stronie mieszkańców, broniąc Lasu Młochowskiego i przypominając, że kultura i tradycja nie mogą rozwijać się kosztem natury?

Temat koncepcji budowy amfiteatru w Karolinie ma swój ciąg dalszy. Pod koniec listopada 2024 roku inwestor (PZLPiT Mazowsze) wystąpił do Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków (MWKZ) z wnioskiem o wydanie zaleceń konserwatorskich dla projektu koncepcyjnego i zagospodarowania terenu.

Wizualizacja koncepcji amfiteatru z projektu zamiennego

Projekt koncepcji zagospodarowania terenu z projektu zamiennego

Konserwator przeanalizował przedstawioną koncepcję i wskazał szereg uwag, które mogą mieć istotny wpływ na ostateczny kształt inwestycji. Kluczowe kwestie dotyczą ochrony historycznego parku, formy architektonicznej budynku oraz zgodności z zabytkowym charakterem otoczenia. Poniżej przedstawiamy główne wnioski z pisma MWKZ wydanego pod koniec stycznia 2025 roku.

Na podstawie zaleceń konserwatorskich dotyczących budowy amfiteatru w Karolinie można wskazać kilka kluczowych kwestii, które będą miały wpływ na realizację inwestycji.

1. Konieczność inwentaryzacji zieleni

MWKZ wymaga pełnej inwentaryzacji drzewostanu oraz analizy wysokościowej terenu przed podjęciem decyzji o lokalizacji amfiteatru. Wynika to z faktu, że park stanowi integralną część zabytkowego założenia, a zmiany mogą wpłynąć na jego wartość historyczną i ekologiczną.

2. Brak zgody na parking w obrębie parku (najistotniejsza uwaga!)

Konserwator podkreśla, że obecność parkingu na terenie parku jest niedopuszczalna ze względu na ochronę powierzchni biologicznie czynnej oraz ryzyko zanieczyszczenia gleby. Czy można się spodziewać konieczności znalezienia alternatywnej lokalizacji dla parkingu poza obszarem parku?

MWKZ wskazuje, że “parking o tak głębokim poziomie posadowienia może zaburzyć istniejące warunki wodne, a tym samym przyczynić się do pogorszenia warunków siedliskowych drzewostanu”.

3. Uwagi dotyczące formy architektonicznej

Budynek jest zbyt rozczłonkowany, co budzi wątpliwości konserwatora. Zaleca on ujednolicenie i symetryczne zaprojektowanie bocznych skrzydeł. W opinii MWKZ konieczne może być uproszczenie bryły, aby była bardziej spójna i lepiej wpisywała się w otoczenie.

4. Elewacja i kolorystyka

MWKZ zwraca uwagę na konieczność zastosowania jednolitego wykończenia i stonowanej kolorystyki. Wg MWKZ można rozważyć tradycyjne materiały, takie jak mozaiki czy okładziny z wysokiej jakości płytek ściennych.

5. Problematyczna konstrukcja dachu

Dach amfiteatru w obecnej formie jest problematyczny z punktu widzenia harmonii budynku. Konserwator sugeruje wprowadzenie attyk, które zasłonią jego konstrukcję.

6. Zagospodarowanie terenu

Mała architektura i elementy zagospodarowania terenu powinny być wykonane z naturalnych materiałów, o klasycznych formach i stonowanej kolorystyce, aby nie zaburzać zabytkowego charakteru parku.

7. Badania archeologiczne

Choć nie ma zewidencjonowanych stanowisk archeologicznych, możliwe jest nałożenie obowiązku nadzoru archeologicznego na dalszym etapie inwestycji.

Obowiązek uzyskania decyzji administracyjnej

Budowa amfiteatru wymaga formalnej zgody MWKZ w drodze decyzji administracyjnej, co oznacza kolejny etap uzgodnień.

Podsumowanie i konsekwencje

Wskazane przez MWKZ uwagi wymagają istotnych korekt w projekcie, zwłaszcza dotyczących:

• dokładnego rozpoznania wartości przyrodniczych i historycznych terenu,
• rezygnacji z parkingu na terenie parku,
• uproszczenia bryły budynku i ujednolicenia elewacji,
• wprowadzenia osłony dla konstrukcji dachu,
• dbałości o materiały i estetykę zgodną z zabytkowym otoczeniem.

Ostateczna realizacja projektu będzie wymagała dodatkowych uzgodnień i dostosowania go do wytycznych konserwatorskich.